Co to są obciążenia na stanowisku pracy?
Obciążenia na stanowisku pracy to ogół czynników fizycznych i psychicznych, które działają na organizm pracownika podczas wykonywania obowiązków zawodowych. Można je podzielić na trzy główne kategorie:
Obciążenie fizyczne - statyczne i dynamiczne
Obciążenie statyczne występuje, gdy pracownik utrzymuje wymuszoną pozycję ciała przez dłuższy czas - np. stoi w jednym miejscu, trzyma narzędzie na wysokości lub pracuje w pozycji pochylonej. To jeden z najczęstszych problemów w pracy przy komputerze i na linii produkcyjnej.
Obciążenie dynamiczne wiąże się z ruchem - przenoszeniem ciężarów, powtarzalnymi czynnościami, chodzeniem po schodach czy transportem ręcznym. Im większa częstotliwość i ciężar, tym wyższe ryzyko urazów.
Obciążenie układu mięśniowo-szkieletowego
Obciążenie mięśniowo-szkieletowe w pracy to bezpośrednia konsekwencja obu typów obciążenia fizycznego. Dotyczy mięśni, ścięgien, stawów i kręgosłupa. Długotrwałe narażenie prowadzi do chorób zawodowych - bólu pleców, zespołu cieśniości nadgarstka czy zmian zwyrodnieniowych. Dlatego obciążenie fizyczne w pracy musi być regularnie oceniane, a wyniki uwzględniane w ocenie ryzyka zawodowego. Pracodawca ma też obowiązek prowadzić rejestry czynników szkodliwych, w tym obciążeń układu mięśniowo-szkieletowego.
Obciążenie psychofizyczne i psychiczne
Obciążenie psychofizyczne w pracy to połączenie wysiłku fizycznego i umysłowego. Z kolei obciążenie psychiczne w pracy obejmuje stres, monotonię, presję czasu i nadmierną odpowiedzialność. Czynniki psychofizyczne w pracy często są pomijane w dokumentacji, a mają ogromny wpływ na absencję i wydajność zespołu. Prawidłowa ocena obciążenia fizycznego pracownika powinna obejmować również te aspekty - obciążenie fizyczne w pracy i czynniki psychofizyczne w pracy wzajemnie się potęgują.