Zmiana czasu a praca w nocy 25.10.2026: dodatkowa godzina i nadgodziny

Masz w firmie nocną zmianę z soboty 24 na niedzielę 25 października 2026 r.? To właśnie tej nocy cofamy zegary z 3.00 na 2.00, a Twoi pracownicy przepracują godzinę więcej, niż widać w grafiku. Dla kadr to dwa pytania: czy ta godzina jest nadgodziną i co się za nią należy?

Krótko: jeśli zmiana trwa 8 albo 12 godzin, a grafik na tę noc nie został skrócony o godzinę, dodatkowa godzina jest godziną nadliczbową, a pracownikowi należy się za nią wynagrodzenie, dodatek 100% i dodatek nocny. Niżej znajdziesz, skąd to się bierze, ile to wychodzi w złotówkach, jak oddać tę godzinę czasem wolnym i kiedy da się jej w ogóle uniknąć.

Kiedy cofamy zegary w październiku 2026 i co dzieje się tej nocy?

Czas letni kończy się w niedzielę 25 października 2026 r. o 3.00. Wtedy wskazówki zegarów cofamy na 2.00. Tak stanowi rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów w sprawie czasu letniego w latach 2022-2026.

Godzina między 2.00 a 3.00 wydarzy się więc dwa razy. Rozporządzenie nazywa tę drugą „godziną 2a”. Dla tych, którzy śpią, to godzina snu więcej, a dla nocnej zmiany… godzina pracy więcej.

Dlaczego 8 godzin w grafiku to tej nocy 9 godzin pracy?

Grafik liczy godziny według zegara. Pracownik, który ma zmianę od 22.00 do 6.00, na papierze pracuje 8 godzin. W rzeczywistości od wejścia do wyjścia minie 9 godzin, bo jedna godzina powtórzy się. Przy zmianie 12-godzinnej, np. od 19.00 do 7.00, wyjdzie 13 godzin.

Kodeks pracy uznaje za pracę w godzinach nadliczbowych pracę ponad normy czasu pracy oraz ponad przedłużony dobowy wymiar, który wynika z systemu i rozkładu czasu pracy (art. 151 § 1 Kodeksu pracy). Norma dobowa to 8 godzin (art. 129 § 1). Dlatego inspekcja pracy mówi wprost: jeśli pracodawca nie skrócił tej nocy zmiany o godzinę, dodatkowa godzina jest nadliczbowa i trzeba ją pracownikowi zrekompensować (komunikat Okręgowego Inspektoratu Pracy w Gdańsku).

Nadgodziną dobową ta godzina staje się wtedy, gdy przez nią pracownik przepracuje w dobie więcej niż 8 godzin albo więcej niż wydłużony wymiar z grafiku, np. 12 godzin. Jeśli skróciłeś zmianę o godzinę z powodu zmiany czasu (np. 22.00-5.00 zamiast 22.00-6.00), a w rozliczeniu liczysz ją jako 8 przepracowanych godzin, nadgodziny nie ma w ogóle. Jeśli ta zmiana liczy się w grafiku jako 7 godzin (albo mniej), nadgodziny dobowej nie ma, ale ta godzina wlicza się do czasu pracy w okresie rozliczeniowym (to okres, w którym rozliczasz czas pracy, np. 1 miesiąc, standardowo najwyżej 4 miesiące, art. 129 § 1). Jeśli przez nią pracownik przepracuje w tym okresie więcej niż średnio 40 godzin tygodniowo, to też jest nadgodzina, z dodatkiem 100% (art. 151¹ § 2).

Przy niepełnym etacie: jeśli przez dodatkową godzinę pracownik przekroczy 8 godzin w dobie, to zwykła nadgodzina. Jeśli nie przekroczy (np. zmiana 6-godzinna zrobi się 7-godzinna), dodatek należy się dopiero po przekroczeniu limitu godzin ustalonego w umowie (art. 151 § 5).

Jeśli u Ciebie nikt nie pracuje w nocy, możesz spokojnie przestawić zegarek i spać dalej ;-)

Godziny nadliczbowe w nocy: co pracodawca płaci za dodatkową godzinę?

Za tę jedną godzinę pracownikowi należą się trzy rzeczy naraz.

Dodatek 100% liczy się od wynagrodzenia z osobistego zaszeregowania, czyli zwykle od pensji zasadniczej. Jeśli w umowie nie ma wyodrębnionej stawki zasadniczej, podstawą jest 60% wynagrodzenia (art. 151¹ § 3).

Jedno zastrzeżenie: 100% za noc należy się, gdy nadgodzina wypada w porze nocnej ustalonej w Twojej firmie. Na niedzielę lepiej nie liczyć, bo Kodeks domyślnie uznaje za pracę w niedzielę czas od 6.00 w niedzielę do 6.00 w poniedziałek, chyba że w firmie ustalono inną godzinę (art. 151⁹ § 2). Zmiana kończąca się o 6.00 nie jest więc według Kodeksu pracą w niedzielę, dlatego 100% należy się tu za porę nocną. Jeśli nadgodzina nie wypada ani w porze nocnej, ani w niedzielę wolną dla pracownika według grafiku, Kodeks przewiduje dodatek 50% (art. 151¹ § 1 pkt 2).

Dodatek nocny 2026: ile wynosi w październiku?

Dodatek nocny to 20% stawki godzinowej wynikającej z minimalnego wynagrodzenia (art. 151⁸ § 1 Kodeksu pracy). Płaca minimalna w 2026 r. to 4806 zł brutto (rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie minimalnego wynagrodzenia w 2026 r.).

W październiku 2026 r. są 22 dni robocze, więc wymiar czasu pracy na pełnym etacie wynosi 176 godzin. Stawka godzinowa: 4806 zł : 176 = 27,31 zł. Dodatek nocny: 20% z tego, czyli 5,46 zł brutto za każdą godzinę w porze nocnej. Tę samą kwotę podaje inspekcja pracy w komunikacie.

Dodatek nocny należy się za każdą godzinę przepracowaną w porze nocnej, nie tylko za tę dodatkową. Pora nocna to 8 godzin między 21.00 a 7.00 (art. 151⁷ § 1), a dokładne godziny wpisujesz w regulaminie pracy (art. 104¹ § 1 pkt 4). Gdy firma nie ma regulaminu, porę nocną podajesz pracownikowi w informacji o warunkach zatrudnienia (art. 29 § 3 pkt 1 lit. m).

Przykład: dodatkowa godzina przy płacy minimalnej

Weźmy pracownika na pełnym etacie z pensją 4806 zł brutto, który tej nocy przepracuje godzinę ponad grafik. Za tę godzinę dostanie:

• 27,31 zł wynagrodzenia,
• 27,31 zł dodatku 100%,
• 5,46 zł dodatku nocnego.

Razem 60,08 zł brutto. Przy wyższej pensji rosną dwie pierwsze pozycje, a dodatek nocny w wysokości z Kodeksu pracy zostaje ten sam, bo liczy się go od płacy minimalnej. Regulamin albo umowa mogą dać więcej.

Czas wolny zamiast dodatku za nadgodzinę

Zamiast płacić dodatek 100%, możesz oddać pracownikowi czas wolny. Kodeks pracy daje dwie drogi (art. 151² Kodeksu pracy):

• na wniosek pracownika (papierowy albo elektroniczny) możesz udzielić mu czasu wolnego w tym samym wymiarze, czyli 1 godzinę za 1 nadgodzinę;
• bez wniosku, z Twojej inicjatywy udzielasz czasu wolnego o połowę dłuższego, czyli 1 godzinę i 30 minut, najpóźniej do końca okresu rozliczeniowego. Przy miesięcznym okresie rozliczeniowym to tylko kilka dni, do 31 października. Taki czas wolny nie może obniżyć pensji należnej za pełny miesięczny wymiar czasu pracy.

W obu przypadkach dodatek 100% już się nie należy, bo zastępuje go czas wolny (art. 151² § 3). Dodatek nocny zostaje, bo przysługuje za samą pracę w porze nocnej, niezależnie od tego, jak rozliczysz nadgodzinę.

Bez względu na wybraną drogę w ewidencji czasu pracy wpisz rzeczywiste 9 (albo 13) godzin. Ewidencję prowadzisz właśnie po to, żeby dobrze policzyć wynagrodzenie (art. 149 § 1), a pracownik może ją zobaczyć na żądanie.

Jak uniknąć nadgodzin przy zmianie czasu na zimowy?

Zmiana czasu a praca w nocy nie zawsze kończy się nadgodziną. Gdy praca w firmie nie wymaga ciągłości, możesz zaplanować tej nocy zmianę o godzinę krótszą: 7 godzin zamiast 8 albo 11 zamiast 12. Po cofnięciu zegara pracownik i tak przepracuje swoje 8 lub 12 godzin, normy nie przekroczy i nadgodziny nie będzie. To rozwiązanie podaje sama inspekcja pracy. W grafiku wpisujesz wtedy np. 22.00-5.00, a w ewidencji pracownik ma 8 przepracowanych godzin.

Haczyk tkwi w terminie. Kodeks pracy każe przekazać pracownikowi rozkład czasu pracy co najmniej tydzień przed rozpoczęciem okresu, którego dotyczy (art. 129 § 3). Grafik na październik zwykle już wisi, więc w wielu firmach na tę sobotę zostaje po prostu poprawne rozliczenie nadgodziny. Skróconą zmianę najprościej wpisać od razu wtedy, gdy układasz grafik na miesiąc ze zmianą czasu z letniego na zimowy.

Jeśli stanowisko musi być obsadzone bez przerwy, skrócenie jednej zmiany zostawia godzinę bez obsady. Wtedy zostaje rozliczenie nadgodziny pieniędzmi albo czasem wolnym, tak jak opisałam wyżej.

Kto nie może przepracować dodatkowej godziny?

U części pracowników tej nadgodziny w ogóle nie wolno zaplanować, więc ich zmianę trzeba skrócić albo zapewnić zastępstwo:

• pracujący w nocy przy pracach szczególnie niebezpiecznych albo z dużym wysiłkiem fizycznym lub umysłowym mogą pracować najwyżej 8 godzin na dobę (art. 151⁷ § 3);
• na stanowiskach, gdzie przekroczone są najwyższe dopuszczalne stężenia lub natężenia czynników szkodliwych, nadgodziny z powodu szczególnych potrzeb pracodawcy są zakazane (art. 151 § 2);
• pracownika wychowującego dziecko do 8 lat nie wolno bez jego zgody zatrudniać w nadgodzinach (art. 178 § 2).

Pracownicy w ciąży i młodociani (pracownicy w wieku 15-18 lat) w ogóle nie mogą pracować w nadgodzinach ani w porze nocnej (art. 178 § 1 i art. 203 § 1).

Najczęstsze pytania: zmiana czasu a praca w nocy

Co zrobić przed nocą z 24 na 25 października 2026?

Sprawdź, kto z Twoich pracowników jest w pracy w nocy z 24 na 25 października, wpisz im w ewidencji faktyczny czas pracy i zdecyduj, czy nadgodzinę oddajesz pieniędzmi, czy czasem wolnym. Czas pracy i wynagrodzenia to część prawa pracy, której przestrzeganie kontroluje Państwowa Inspekcja Pracy (art. 10 ustawy o PIP), więc lepiej mieć tę godzinę policzoną od razu. Jak taka wizyta wygląda, opisujemy we wpisie Jak wygląda kontrola PIP?, a zasady urlopowe, na które patrzy inspektor, znajdziesz we wpisie Urlop wypoczynkowy: zaległy do 30 września i zasady, które sprawdza PIP.

Masz zapowiedzianą kontrolę PIP i chcesz wcześniej przejrzeć dokumentację BHP? Zobacz, jak pomagamy przy kontroli w firmie, albo napisz do nas.